TRUNG TÂM KHUYẾN NÔNG VÀ MÔI TRƯỜNG

Theo khuyến cáo của Đài Khí tượng thuỷ văn tỉnh Thái Nguyên trong tháng 5 năm 2026, do ảnh hưởng của các rãnh áp thấp bị nén bởi áp cao lục địa phía Bắc kết hợp hội tụ gió trên cao, trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên có thể xảy ra mưa vừa, mưa to kèm theo dông, lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh. Lượng mưa phổ biến từ 20–40 mm, có nơi trên 100 mm gây ảnh hưởng đến sản xuất nông nghiệp, làm ngập úng, đổ gãy nhiều diện tích lúa, rau màu và cây ăn quả.

Để hạn chế thiệt hại và giúp cây trồng nhanh phục hồi sau mưa bão, Trung tâm Khuyến nông và Môi trường tỉnh Thái Nguyên hướng dẫn một số biện pháp kỹ thuật chăm sóc, khôi phục sản xuất đối với từng nhóm cây trồng như sau:

Ảnh: Một số diện tích cây trồng trên địa bàn tỉnh bị ảnh hưởng do mưa lớn, gió mạnh

1. Đối với diện tích cây trồng bị thiệt hại do mưa lũ không có khả năng khắc phục: Tiến hành thu gom thân cây bị thiệt hại nặng để tiêu hủy ngay khi nước rút, tranh thủ thời tiết thuận lợi, chủ động chuẩn bị đất để gieo trồng lại những loại cây trồng ngắn ngày hoặc chuẩn bị sản xuất các cây trồng vụ mùa.

2. Đối với diện tích cây trồng bị thiệt hại nhẹ, có khả năng khắc phục

* Đối với cây lúa

Hiện nay, trà trung đang ở giai đoạn chắc xanh – đỏ đuôi; Trà muộn ở giai đoạn đứng cái - làm đòng, đây là giai đoạn cây lúa mẫn cảm, dễ bị ảnh hưởng tới năng suất, chất lượng, tùy thuộc từng trà lúa cần thực hiện một số nội dung sau:

- Tập trung mọi nguồn lực thực hiện bơm thoát, tiêu úng không để ngập kéo dài; buộc dựng lúa nếu bị đổ rạp. Sau khi thời tiết tạnh ráo tiến hành phun bổ sung phân bón lá kali để cây lúa nhanh chóng phục hồi, đứng nhanh và thúc đẩy lúa trỗ thoát.

- Tập trung thu hoạch ngay khi lúa đã chín đỏ đuôi, theo phương châm “xanh nhà hơn già đồng” để tiếp tục chuẩn bị sản xuất các cây trồng vụ mùa.

- Tăng cường công tác dự tính, dự báo tình hình sinh vật gây hại sau bão. Phân công cán bộ kỹ thuật theo dõi chặt chẽ tình hình sâu bệnh hại để có biện pháp phòng trừ kịp thời khi bùng phát của sâu bệnh hại như: Rầy nâu, sâu đục thân, bệnh bạc lá, đốm sọc vi khuẩn...;

* Đối với cây ngô, rau màu, cây công nghiệp ngắn ngày

- Tập trung tranh thủ, kịp thời thu hoạch diện tích đã đến thời kỳ thương phẩm để đảm bảo năng suất và chất lượng.

- Chủ động kiểm tra, thoát nước kịp thời, không để nước đọng trên mặt luống, mặt ruộng, soi, bãi; sau mưa, cần tiến hành dọn sạch cỏ dại, cắt tỉa các thân cành bị dập, gãy tạo điều kiện cho ruộng thông thoáng, hạn chế nấm bệnh; sau khi nước rút, trời tạnh ráo cần xới xáo nhẹ mặt luống, vun gốc và dựng cây.

- Với vùng chuyên rau màu: Khuyến cáo nông dân khơi thông, nạo vét mương máng, rãnh thoát nước; vệ sinh đồng ruộng, vun xới kịp thời để tránh bị nghẹt rễ, phun phân bón lá, các chế phẩm vi lượng, bón bổ sung phân lân, NPK … cho cây nhanh phục hồi; chuẩn bị đủ lượng và chủng loại hạt giống rau để sẵn sàng gieo trồng lại phòng mưa lớn gây khan hiếm nguồn cung rau.

- Thường xuyên theo dõi, kiểm tra để kịp thời phát hiện các loại nấm bệnh thường phát sinh gây hại như bệnh thối thân, thối rễ …

* Đối với cây ăn quả

- Khẩn trương thoát nước tại các vùng trũng; xới phá váng ngay khi trời ngừng mưa để rễ cây được thông thoáng. Sử dụng phân kích rễ, kết hợp phun phân bón lá giúp tăng cường khả năng hồi phục của cây.

- Cắt bỏ những cành gẫy/bị tổn thương nặng do mưa gió, ngập lụt; tỉa tán, dọn vệ sinh tạo thông thoáng cho vườn cây.

- Theo dõi thường xuyên vườn cây, tiến hành bón phân hữu cơ kết hợp với phân khoáng, phun phân bón lá (hạn chế sử dụng phân bón hóa học) để tăng khả năng phục hồi của cây. Đối với những vườn cây đang đậu quả non hoặc quả trong giai đoạn phát triển, cần phun bổ sung phân bón lá có chứa Fe, Bo, Ca, Cu, B, Zn… tránh hiện tượng nứt, rụng quả.

- Thường xuyên theo dõi, phòng trừ bệnh hại cho cây ngay sau bão; có thể sử dụng nấm đối kháng Trichoderma ủ với phân hữu cơ và tăng cường bón phân hữu cơ vi sinh để làm giàu hệ thống vi sinh vật đất, đặc biệt các vi sinh vật đối kháng.

Trung tâm Khuyến nông và Môi trường tỉnh Thái Nguyên đề nghị các địa phương tăng cường công tác tuyên truyền, hướng dẫn kỹ thuật đến người dân; chủ động kiểm tra đồng ruộng, nắm bắt tình hình thiệt hại để kịp thời hỗ trợ bà con khôi phục sản xuất, hạn chế thấp nhất ảnh hưởng của thiên tai đối với sản xuất nông nghiệp vụ xuân năm 2026./.