Hồng da tre – Đặc sản mang hương vị riêng của vùng đất Đồng Hỷ, tỉnh Thái Nguyên
Khi những cơn gió mùa bắt đầu se lạnh, báo hiệu mùa thu về cũng là lúc những vườn Hồng da tre trên địa bàn xã Đồng Hỷ bước vào mùa quả chín. Từ những tán cây xanh mát, từng quả hồng mang lớp vỏ mỏng màu xanh đặc trưng như thân tre, khi chín chuyển sang sắc cam bắt mắt, phần ruột trong như thạch. Cắn một miếng, thực khách dễ dàng cảm nhận được độ chắc, giòn của thịt quả, vị ngọt đậm và hương thơm đặc trưng làm nên sức hấp dẫn của loại quả được xem là đặc sản mang hương vị riêng của vùng đất Đồng Hỷ mà không nơi nào có được.
Khi những cơn gió mùa bắt đầu se lạnh, báo hiệu mùa thu về cũng là lúc những vườn Hồng da tre trên địa bàn xã Đồng Hỷ bước vào mùa quả chín. Từ những tán cây xanh mát, từng quả hồng mang lớp vỏ mỏng màu xanh đặc trưng như thân tre, khi chín chuyển sang sắc cam bắt mắt, phần ruột trong như thạch. Cắn một miếng, thực khách dễ dàng cảm nhận được độ chắc, giòn của thịt quả, vị ngọt đậm và hương thơm đặc trưng làm nên sức hấp dẫn của loại quả được xem là đặc sản mang hương vị riêng của vùng đất Đồng Hỷ mà không nơi nào có được.
Không chỉ mang hương vị khác biệt, hồng da tre còn là sản vật gắn bó với đời sống và quá trình sản xuất của người dân địa phương qua nhiều năm. Với những đặc điểm riêng về hình dáng, chất lượng và hương vị mà không phải vùng đất nào cũng có được, hồng da tre mang trong mình giá trị của một đặc sản bản địa cần được gìn giữ và phát huy.
Hiện nay, trên địa bàn xã Đồng Hỷ có khoảng 6,2 ha hồng da tre, phân bố tại nhiều xóm, trong đó tập trung chủ yếu tại xóm 7. Cây hồng đã được người dân trồng và chăm sóc từ nhiều năm, cho thấy sự thích nghi với điều kiện đất đai, khí hậu của địa phương. Mỗi mùa hồng đến, những vườn cây sai quả không chỉ đem lại nguồn thu cho các hộ dân mà còn tạo nên một nét đặc trưng trong bức tranh sản xuất nông nghiệp của địa phương.
Người dân xã Đồng Hỷ phấn khởi khi hồng da tre được mùa, được giá
Đáng chú ý, giá hồng da tre hiện dao động khoảng 120.000–150.000 đồng/kg. Đây là mức giá khá hấp dẫn so với nhiều loại cây ăn quả, mở ra cơ hội nâng cao giá trị thu nhập trên cùng một đơn vị diện tích. Tuy nhiên, theo ông Vũ Văn Vụ Trưởng xóm 7, xã Đồng Hỷ: Diện tích hồng da tre hiện còn nhỏ, phân tán; quy mô sản xuất giữa các hộ chưa đồng đều. Việc áp dụng tiến bộ kỹ thuật trong chăm sóc, phòng trừ sâu bệnh và nâng cao năng suất chưa thực sự đồng bộ. Đây cũng là những vấn đề đặt ra trong quá trình phát triển cây hồng theo hướng sản xuất hàng hóa.
Từ thực tế đó, địa phương xác định việc nâng cao hiệu quả thâm canh, tăng năng suất và chất lượng quả cần được quan tâm trước khi mở rộng diện tích. Thay vì phát triển manh mún, người dân được khuyến cáo tập trung chăm sóc tốt diện tích hồng hiện có, từng bước chuẩn hóa quy trình sản xuất và nâng cao giá trị sản phẩm.
Theo khuyến cáo của UBND xã Đồng Hỷ, trước hết các hộ dân cần chủ động cải tạo, chăm sóc vườn hồng; thực hiện cắt tỉa, tạo tán hợp lý để cây thông thoáng, tăng khả năng quang hợp, hạn chế sâu bệnh, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho cây ra hoa, đậu quả. Đối với những vườn cây già cỗi, sinh trưởng kém hoặc năng suất thấp, cần đánh giá cụ thể để có biện pháp phục hồi, cải tạo phù hợp. Người dân cần thực hiện bón phân cân đối, hợp lý theo từng giai đoạn sinh trưởng của cây; tăng cường sử dụng phân hữu cơ, phân hữu cơ vi sinh nhằm cải thiện đất, bổ sung dinh dưỡng và nâng cao sức sinh trưởng. Chăm sóc dinh dưỡng tốt sẽ góp phần nâng tỷ lệ đậu quả, hạn chế tình trạng quả nhỏ, không đồng đều và từng bước nâng năng suất trên cùng diện tích.
Cùng với đó, quản lý nước, phòng trừ sâu bệnh và chăm sóc quả đúng kỹ thuật cũng có vai trò quan trọng. Các hộ cần thường xuyên kiểm tra vườn, phát hiện sớm các đối tượng sâu bệnh để xử lý kịp thời, ưu tiên áp dụng các biện pháp quản lý dịch hại tổng hợp, hạn chế việc sử dụng thuốc bảo vệ thực vật tràn lan, hướng tới tạo ra những quả hồng an toàn, chất lượng.
Không dừng lại ở việc nâng cao năng suất, hướng phát triển hồng da tre trong thời gian tới còn được đặt trong yêu cầu nâng cao chất lượng, mẫu mã và giá trị thương mại. Với mức giá khá cao, hồng da tre có lợi thế để xây dựng thành sản phẩm đặc trưng của địa phương. Khi quả hồng được sản xuất theo quy trình an toàn, đồng đều về chất lượng, có bao bì, nhãn mác và truy xuất nguồn gốc, sản phẩm sẽ có thêm cơ hội tiếp cận các cửa hàng nông sản an toàn, các kênh phân phối hiện đại và thị trường trực tuyến.
UBND xã Đồng Hỷ khuyến khích người dân từng bước hình thành các tổ nhóm, tổ hợp tác hoặc hợp tác xã liên kết các hộ trồng hồng, qua đó tạo điều kiện thuận lợi trong tiếp cận vật tư đầu vào, thống nhất quy trình sản xuất, tạo nguồn sản phẩm hàng hóa ổn định và từng bước nâng cao giá trị, sức cạnh tranh của hồng da tre.
Với sự định hướng của địa phương, hướng dẫn của cán bộ chuyên môn và sự chủ động của người dân, hồng da tre có cơ sở để trở thành một sản phẩm nông nghiệp đặc trưng, góp phần nâng cao thu nhập và quảng bá hình ảnh, lợi thế sản xuất của xã Đồng Hỷ./.